« Powrót

Rozdział 14. Imprezy branżowe za granicą - sztuki performatywne.



Festival d’Avignon to jedno z najważniejszych wydarzeń teatralnych na świecie, które na cały lipiec opanowuje prowansalskie miasto. Twórcą festiwalu był francuski aktor i reżyser teatralny Jean Vilar, który w 1947 roku zorganizował jego 1. edycję. To wydarzenie o ogromnym rozmachu odwiedza corocznie ponad 150 tys. wielbicieli sztuk performatywnych z całego świata, którzy uczestniczą w widowiskach plenerowych, spektaklach, debatach, warsztatach, czytaniach dramatów i innych imprezach organizowanych w ramach festiwalu. O ogromnym zainteresowaniu, jakim cieszy się Festival d’Avignon, świadczy również to, że wszystkie bilety wyprzedawane są w dniu uruchomiania sprzedaży internetowej. Od 2004 roku organizatorzy festiwalu zapraszają jednego lub dwóch „artystów towarzyszących”, którzy pomagają w doborze repertuaru danej edycji festiwalu. Są to najważniejsze nazwiska współczesnej sceny sztuk performatywnych – do tej pory rolę „artystów towarzyszących” pełnili m.in. Thomas Ostermeier, Jan Fabre, Boris Charmatz oraz Josef Nadj. Do udziału w festiwalu był wielokrotnie zapraszany Teatr Nowy Krzysztofa Warlikowskiego – awiniońska publiczność miała okazję zobaczyć m.in. „Oczyszczonych”, „(A)pollonię” czy „Kabaret Warszawski”.

AVIGNON OFF to osobna inicjatywa, organizowana poza głównym nurtem wydarzenia, która również odbywa się w lipcu i jest odpowiedzią na coraz większą hermetyczność oraz niedostępność festiwalu w Awinionie. Avignon OFF powstał w wyniku spontanicznej reakcji francuskiego reżysera Andre Benedetto, który w 1976 roku zagrał spektakl w garażu podczas trwania głównego nurtu festiwalu. Niezależne przedsięwzięcie spotkało się z dużym zainteresowaniem festiwalowej publiczności, dzięki czemu z roku na rok blok „offowy” zaczął przyciągać coraz więcej niezależnych teatrów. Dziś Avignon OFF to sprawna maszyna zdolna do skutecznego zarządzania stu dwudziestoma teatrami, prawie tysiącem obecnych na festiwalu grup teatralnych oraz ponad tysiącem dwustoma spektaklami granymi codziennie przez dwadzieścia dwa dni [1] . Mimo wielkiego rozmachu wydarzenie pozostało niezależne finansowo, całkowicie utrzymuje się z wpływów od teatrów, artystów i publiczności.

Podczas Avignon OFF prezentowane były spektakle Teatru Druga Strefa oraz poznańskiego Teatru Kieszonkowego. W 2011 roku z inicjatywy Jana Nowaka została powołana Ambasada Festiwalu Avignon OFF w Polsce. Instytucja pomaga organizacyjnie teatrom chcącym wystąpić w Awinionie, propaguje festiwal wśród polskiej publiczności, a także organizuje płatne staże teatralne pod hasłem „Przeżyć Avignon OFF”, które umożliwiają studentom zdobycie doświadczenia przy organizacji jednego z największych wydarzeń teatralnych na świecie. Więcej informacji na temat działania Ambasady można znaleźć na stronie www.drameducation.eu

The Edinburgh Festival Fringe to największy festiwal sztuk performatywnych na świecie. Odbywa się corocznie przez trzy tygodnie w sierpniu, wpisując się w cykl edynburskich imprez, takich jak festiwal orkiestr wojskowych The Military Tattoo, festiwal opery, baletu i muzyki poważnej Edinburgh International Festival, Film Festival oraz Television Festival.

Jego 1. edycja miała miejsce w 1947 roku i została zainicjowana przez grupę teatrów, które nie zostały zaproszone do udziału w nowo powstałym Edinburgh International Festival. Artyści postanowili mimo to pokazać się edynburskiej publiczności, grając na niezależnych scenach. Z roku na rok teatrów na Fringe Festival przybywało, bowiem przewodnią ideą festiwalu aż do dziś jest otwartość. Każdy, kto ma do opowiedzenia historię oraz miejsce, które zechce go gościć [2] , może pojawić się na edynburskim wydarzeniu, który, w przeciwieństwie do wielu festiwali sztuk performatywnych, nie posiada dyrektora artystycznego ani powołanej grupy specjalistów decydujących o programie wydarzenia. Powstały w opozycji do oficjalnego nurtu festiwal w Edynburgu stał się inspiracją do powołania podobnych inicjatyw na całym świecie – dziś festiwale oparte na formule open access odbywają się w m.in. w Sztokcholmie, Pradze, Vancouver, Amsterdamie, Budapeszcie oraz australijskim Adelaide.

Do udziału w festiwalu może zgłosić się każdy. Organizatorzy nie zapraszają ani nie wybierają spośród zgłoszeń spektakli, które pojawią się w programie. Ich zadanie polega przede wszystkim na organizacyjnej i logistycznej pomocy w przygotowaniach do festiwalu oraz działaniach promocyjnych. Dla tych, którzy chcieliby wystąpić podczas festiwalu w Edynburgu, został przygotowany przewodnik z podstawowymi informacjami, który znajduje się w formie elektronicznej pod adresem https://www.edfringe.com/uploads/docs/participants/Fringe_guide_to_doing_a_show_2014.pdf

Co roku na festiwal do stolicy Szkocji przyjeżdża ponad pół miliona widzów z całego świata, którzy mają do dyspozycji kilka tysięcy wydarzeń: widowisk plenerowych, musicali, oper, kabaretów, performansów, spektakli tanecznych oraz dramatycznych. Ze względu na ogromne zainteresowanie przedstawienia najczęściej pokazywane są kilkanaście razy podczas trwania festiwalu.

Choć Festival Fringe nie ma formuły konkursowej, artyści otrzymują jednak nagrody, które przyznawane są m.in. przez środowisko dziennikarzy. Fringe First to nagroda dziennika „The Scotsman”, przyznawana dramatycznym spektaklom premierowym. Dwa razy trafiła ona do polskich zespołów – w 1995 roku nagrodzono Teatr Biuro Podróży za spektakl „Carmen Funebre”, w 2012 roku nagroda trafiła do Teatru Pieśń Kozła za inscenizację „Pieśni Leara”. Edynburski festiwal odwiedzały też inne polskie teatry, m.in. Teatr Arka, Teatr Provisorium oraz Kompania Teatralna. W 2012 roku prezentacje polskich artystów odbywały się w ramach programu „Polska Arts in Edinburgh 2012”, który organizowany był przez Instytut Adama Mickiewicza. Więcej informacji o polskiej wizycie na edynburskim festiwalu można znaleźć na stronie http://culture.pl/pl/tag/edynburg
Przypisy
Bibliografia

Literatura:

1. R. Caves, Creative Industries. Contracts between Art and Commerce, Cambridge, Harvard University Press 2000.
2. Ł. Mamica, Wzornictwo przemysłowe jako sektor przemysłów kreatywnych, „Problemy rozwoju regionalnego", 244/2012.
3. M. Stefanowski, Wzornictwo w Polsce dzisiaj, Warszawa 2007, http://www.spfp.diz.pl/wzornictwodzisiaj.pdf, [odczyt z 16.08.2013].
4. A. Saj, Wzornictwo (design) wobec kreatywności i innowacji w gospodarce i edukacji, [w:] Kształtowanie zachowań innowacyjnych, przedsiębiorczych i twórczych w edukacji inżyniera, red. J. Skonieczny, Wrocław, Indygo Zair Media 2011.
5. O. Wainwright, What’s the point of architecture and design festivals?, The Guardian, http://www.theguardian.com/artanddesign/architecture-design-blog/2013/jun/21/architecture-design-festivals-biennales, [odczyt z 6.08.2013].
6. M. Korzeniowska-Marciniak, Międzynarodowy rynek dzieł sztuki, Universitas, Kraków 2001.
7. J. Michalski, The art market in Poland 1985-2005: Practice and Experience, Galeria Zderzak, Kraków-Berlin 2005.
8. O. Velthuis, Talking prices. Symbolic Meanings of Prices on the Market for Contemporary Art, Princeton 2007.
9. P. Watson, Dom aukcyjny Sotheby’s za zamkniętymi drzwiami, Warszawa 2002.
10. Rynek sztuki. Aspekty prawne, pod red. W. Kowalskiego i K. Zalasińskiej, Lex a Wolters Kluwer business, Poznań 2011.
11. Ekspert kontra dzieło sztuki. Rozpoznawanie falsyfikatów oraz fałszywych atrybucji w sztukach plastycznych, pod red. R. D. Spencera, Ośrodek Ochrony Zbiorów Publicznych, Warszawa 2009.
12. M. Raszewska, 30 x WST. Warszawskie Spotkania Teatralne 1965-2010, Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego, Warszawa 2010.
13. Wątroba. Słownik polskiego teatru po 1997 roku, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa 2010.
14. A. Bobran, Oldschool Computer Party 2011, http://tektura.wordpress.com/2011/10/07/oldschool-computer-party-22-10-2011/, [odczyt:20.08.2013].
15. M. Kostarczuk, Poznań Game Arena wraca na MTP. Co zobaczą gracze?, http://www.gloswielkopolski.pl/artykul/679935,poznan-game-arena-powraca-na-mtp-co-zobacza-gracze-zdjecia,id,t.html?cookie=1, [odczyt 20.08.2013].
16. P. Pustkowiak, Raport Wprost o rynku wydawniczym, http://www.wprost.pl/ar/389934/Raport-Wprost-o-rynku-wydawniczym/?pg=0, [odczyt 20.08.2013].
17. A. Jakimiak, Pozornie przyswojone zjawiska, http://www.dwutygodnik.com/artykul/4660-pozornie-przyswojone-zjawiska.html [odczyt: 1.08.2013].
18. Ł. Gołębiewski, Śmierć książki. No Future Book, Biblioteka Analiz, Warszawa 2008.
19. G. Lossious, 5 Trade Publishing Trends to Watch For, http://publishingperspectives.com/2013/01/5-trade-publishing-trends-to-watch-for-in-2013/, [odczyt z 7.08.13].
20. D. Wójcicki, Targi też dla architektów, http://www.zawod-architekt.pl/artykuly/za0804_targi.html, [odczyt z 5.08.2013].

Strony internetowe:

1. http://katalog-design.pl/ – portal poświęcony wzornictwu, skupiający szeroką ofertę polskich designerów i biur projektowych. Czytelny katalog umożliwia łatwą nawigację wśród 14 kategorii, w których znajdują się, m.in. baby design, design koncepcyjny, opakowania, ale również blogi o designie, instytucje czy wydarzenia.

2. http://designitpoland.com/ – to jeden z kilku polskich portali poświęconych wzornictwu, w którym można znaleźć szczegółowe informacje na temat projektantów oraz nadchodzących wydarzeń, takich jak festiwale czy konkursy.

3. http://www.thedesigntrust.co.uk/ – strona w języku angielskim dla designerów prowadzących własną działalność biznesową. Niezwykle bogate źródło praktycznych informacji wzbogaconych o rady ekspertów w tej dziedzinie. Strona podzielona jest na podkategorie, m.in. poświęcone strategii i planowaniu, finansom, marketingowi czy zarządzaniu.

4. http://designalive.pl/ – strona kwartalnika „Design Alive” przeznaczonego dla projektantów oraz wszystkich czytelników zainteresowanych designem. Bogate źródło informacji dla osób chcących pozostać na bieżąco z polskimi, jak i światowymi trendami.

5. http://www.iwp.com.pl/ – strona Instytutu Wzornictwa Przemysłowego, jednostki naukowo-badawczej zajmującej się wzornictwem i zarządzeniem wzornictwem (design management). Na stronie można znaleźć wyczerpujące informacje z zakresu projektów edukacyjnych organizowanych przez IWP, doradztwa oraz promocji designu.

6. http://www.cosmit.it/it/ – strona organizatora największych targów wzornictwa przemysłowego i sztuki użytkowej Salone Internazionale del Mobile oraz imprez towarzyszących. Znajdują się na niej wszelkie informacje dotyczące tego potężnego wydarzenia, jak również porady dotyczące poruszania się po mieście i zakwaterowania.

7. http://www.sohofactory.pl/ – strona internetowa warszawskiego kompleksu wystawowego, na której można znaleźć informacje dotyczące największych imprez stołecznego świata designu, jak Wawa Design Festiwal czy Creative Mixer.

8. http://www.targi-ksiazki.waw.pl - strona internetowa Targów Książki w Warszawie.

9. http://www.fashionweek.pl - oficjalna strona Tygodnia Mody w Łodzi z harmonogramem pokazów, opisem projektantów i imprez towarzyszących oraz linkiem do rejestracji.

10. http://www.conradfestival.pl/pl - strona internetowa Festiwalu Conrada zawierająca najnowsze informacje oraz program wydarzenia.

11. http://www.targi.krakow.pl/pl/strona-glowna/targi/3-targi-ksiazki-dla-dzieci/o-imprezie.html - strona internetowa krakowskich Targów Książki dla Dzieci.

12. http://festiwal.portalkryminalny.pl/ - strona dla polskich miłośników kryminałów zawierające informacje o Międzynarodowym Festiwalu Kryminału.

13. http://www.kochamantyki.pl/kalendarium/caloroczne-kalendarium-gield.html - dla tych, którzy planują odwiedzić polskie miasta i miasteczka w poszukiwaniu antyków, utworzono specjalne kalendarium z wyznaczeniem miejsc, czasu organizowania targowisk, a nierzadko także kontaktem z organizatorami.

14. http://komiksfestiwal.com - strona Międzynarodowego Festiwalu Komiksów i Gier w Łodzi.

15. http://odnalezionewtlumaczeniu.pl/ - strona internetowa Gdyńskich Spotkań Tłumaczy Literatury.

16. http://www.targimodypoznan.pl - oficjalna strona Targów Mody w Poznaniu.

17. http://www.hushwarsaw.com/ - strona targów HUSH WARSAW.

18. http://sciegi.com - strona Ściegów, wcześniejszego projektu organizatorek HUSH, prezentująca projektantów, którzy wzięli udział we wcześniejszych edycjach.

19. http://starybrowar5050.com/artandfashionfestival/aff7/3183 - strona Art&Fashion Festival w Poznaniu.

20. http://www.marktcom.de/ - zbiorcze informacje na temat targowisk w Niemczech odnajdziemy na przykład na stronie.