« Powrót

Rozdział 20. Kredyt inwestycyjny.



Ten rodzaj kredytu wykorzystywany jest zwykle do sfinansowania zakupu środków zaliczanych do majątku trwałego podmiotu lub innych aktywów, które w założeniu mają przynieść podmiotowi gospodarczemu zysk. Charakterystyczną cechą takiego projektu jest długi okres zwrotny nakładów inwestycyjnych (nawet 20-letni), wysoki stopień niepewności co do zmian w otoczeniu i przyszłych warunków funkcjonowania wytworzonych obiektów oraz związane z tym duże ryzyko. Poniżej zaprezentowano różnorodne formuły tego kredytu znajdujące się w styczniu 2014 roku w ofercie banku wyspecjalizowanego w udzielaniu kredytów inwestycyjnych – Banku Gospodarstwa Krajowego.

Standardowy kredyt inwestycyjny.

1. Przeznaczenie kredytu.

Kredyt inwestycyjny może być wykorzystany na cele finansowania inwestycji materialnych, niematerialnych i finansowych związanych z:

- odtworzeniem, powiększeniem lub modernizacją istniejącego majątku trwałego wnioskodawcy,
- stworzeniem, zakupem nowych środków trwałych oraz pierwszym wyposażeniem w środki obrotowe, służącym do uruchomienia działalności gospodarczej,
- refinansowaniem powyższych wydatków poniesionych nie wcześniej niż przed upływem 6 miesięcy od złożenia wniosku o kredyt,
- spłatą kredytu inwestycyjnego w Banku Gospodarstwa Krajowego lub innym banku,
- uzupełnieniem finansowania przedsięwzięć inwestycyjnych, które uzyskały wsparcie środkami z budżetu Unii Europejskiej, instytucji międzynarodowych, programów rządowych lub funduszy celowych.

2. Udział własny.

Bank wymaga zaangażowania w realizację przedsięwzięcia inwestycyjnego przynajmniej 20% udziału własnego, choć w uzasadnionych przypadkach może odstąpić od tego wymogu.

3. Okres kredytowania.

Zasadniczo bank finansuje przedsięwzięcia inwestycyjne w postaci kredytu inwestycyjnego w okresie do 120 miesięcy, jednakże w uzasadnionych sytuacjach może wydłużyć okres kredytowania.

4. Karencja w spłacie kredytu.

Z uwagi na fakt, że rezultaty realizowanego procesu inwestycyjnego mogą pojawić się dopiero po osiągnięciu zdolności produkcyjnej, do tego czasu bank przewiduje możliwość uzyskania karencji w spłacie zaciągniętego kredytu.

5. Warunki udzielenia kredytu.

- posiadanie przez kredytobiorcę zdolności kredytowej,
- ustanowienie w porozumieniu z bankiem prawnego zabezpieczenia spłaty kredytu – wybór konkretnej formy ustalany jest na drodze indywidualnego porozumienia z bankiem,
- wniesienie przez kredytobiorcę wkładu własnego w przedsięwzięcie finansowane kredytem inwestycyjnym.

6. Waluta kredytu.

Standardowy kredyt inwestycyjny może być udzielony:

(1) w złotych polskich (PLN),
(2) w walutach wymienialnych – dolarach amerykańskich (USD), euro (EUR), frankach szwajcarskich (CHF),
(3) jako indeksowany kursem waluty obcej - USD, EUR, CHF.

7. Oprocentowanie.

Banki rzadko narzucają z góry określone stawki oprocentowania. Raczej odwołują się do ustaleń w drodze indywidualnych negocjacji między kredytobiorcą a bankiem, w toku których zostanie sprecyzowany poziom oprocentowania kredytu i wysokość marży banku.

W sytuacji gdy kredytobiorca spełnia określone warunki, kredyt inwestycyjny może uzyskać finansowanie z środków Europejskiego Banku Inwestycyjnego (w całości lub części), co oznacza jego preferencyjne oprocentowanie.

Kredyt inwestycyjny ze środków Europejskiego Banku Inwestycyjnego w ramach formuły Global Loan.

1. Przeznaczenie kredytu.

Kredyt inwestycyjny z środków Europejskiego Banku Inwestycyjnego może być wykorzystany na cele finansowania projektów inwestycyjnych podejmowanych przez podmioty publiczne lub prywatne (firmy z sektora małych i średnich przedsiębiorstw, spółki komunalne i inne). Ten rodzaj kredytu służy finansowaniu projektów wspierających rozwój społeczny i lokalny w następujących obszarach: infrastruktura, środowisko, wzrost spójności społeczno-gospodarczej w regionach zapóźnionych pod względem poziomu tego rozwoju, rozwój gospodarki opartej na wiedzy, edukacja, zdrowie. Ten zakres nie ogranicza możliwości wykorzystania tego rodzaju kredytu także na inne cele, nawet o charakterze komercyjnym.

2. Wysokość kredytu.

Udział kredytu inwestycyjnego pochodzącego z środków Europejskiego Banku Inwestycyjnego nie może finansować więcej niż 50% kosztów całego przedsięwzięcia inwestycyjnego. Do warunków kredytowania wprowadzono także inny zapis, mówiący o tym, że udział środków pochodzących z Unii Europejskiej w łącznych kosztach finansowania przedsięwzięcia inwestycyjnego, na jakie zaciągany jest ten kredyt, nie może być wyższy niż 90%. Koszt przedsięwzięcia inwestycyjnego finansowanego w części kredytem z Europejskiego Banku Inwestycyjnego nie może być niższy niż 40 tys. EUR oraz nie wyższy niż 25 mln EUR. Oznacza to, że wartość dofinansowania tym kredytem nie może przekraczać równowartości kwoty 12,5 mln EUR.

3. Okres kredytowania.

Kredytowanie następuje w okresie od 4 do 15 lat. Podobnie jak w przypadku standardowego kredytu inwestycyjnego, istnieje możliwość ubiegania się o karencję w spłacie kapitału na maksymalnie 5 lat, która pozwoli kredytobiorcy zmniejszyć obciążenia finansowe związane z obsługą kredytu do czasu, gdy pojawią się pierwsze materialne efekty realizacji przedsięwzięcia inwestycyjnego.

4. Oprocentowanie i prowizje.

Walutą, w jakiej udostępniane są środki pieniężne, są złote polskie (PLN). Zaangażowanie środków finansowych pochodzących z linii kredytowej Europejskiego Banku Inwestycyjnego umożliwia bankowi zaoferowanie kredytobiorcy warunków preferencyjnych korzystania z kredytu, korzystniejszych aniżeli byłoby to możliwe, gdyby te środki pochodziły z środków własnych banku. Podobnie, jak w przypadku standardowego kredytu inwestycyjnego, banki często nie określają z góry stawek oprocentowania i wysokości marży, a raczej odwołują się do indywidualnych ustaleń między kredytobiorcą a bankiem.

5. Warunki udzielenia kredytu.


• posiadanie przez kredytobiorcę zdolności kredytowej;
• ustanowienie w porozumieniu z bankiem prawnego zabezpieczenia spłaty kredytu – wybór konkretnej formy ustalany jest na drodze indywidualnego porozumienia z bankiem,
• wniesienie przez kredytobiorcę wkładu własnego w przedsięwzięcie finansowane kredytem inwestycyjnym;
• spełnienie specyficznych wymagań warunkujących możliwość skorzystania z kredytu inwestycyjnego Europejskiego Banku Inwestycyjnego.

6. Wkład własny.

Podobnie, jak w przypadku wysokości oprocentowania i marży kredytu, także poziom wkładu własnego podlega indywidualnym negocjacjom pomiędzy bankiem a kredytobiorcą i zależy od charakteru projektu.

Finansowanie małych i średnich przedsiębiorstw w ramach formuły Loan for SMEs.


1. Przeznaczenie kredytu.


Europejski Bank Inwestycyjny udostępnia także finansowanie dedykowane sektorowi małych i średnich przedsiębiorstw, w ramach którego mogą być finansowane przedsięwzięcia o charakterze inwestycyjnym, takie jak zakup i remont środków trwałych lub ich rozbudowa (z wyłączeniem gruntów), inwestycje podejmowane przez małe i średnie przedsiębiorstwa w wytworzenie wartości niematerialnych i prawnych, w tym zwłaszcza wydatki na działalność badawczo-rozwojową, tworzenie sieci dystrybucji na rynkach krajowych lub europejskich, jak również służące bieżącemu finansowaniu działalności przedsiębiorstwa poprzez dostęp do kapitału obrotowego.

2. Wysokość kredytu.

Warunki odnoszące się do wysokości kredytu inwestycyjnego, o jaki może występować małe lub średnie przedsiębiorstwo, są zbliżone do formuły Global Loan. Podobnie jak i tam, kredyt pochodzący ze środków Europejskiego Banku Inwestycyjnego nie może finansować więcej niż 50% kosztów całego przedsięwzięcia inwestycyjnego, a wartość przedsięwzięcia nie może być wyższa niż 25 mln EUR. W odróżnieniu od formuły Global Loan, gdzie udział środków pochodzących z Unii Europejskiej w łącznych kosztach finansowania przedsięwzięcia inwestycyjnego, na jakie zaciągany jest kredyt, nie mógł przekraczać 90%, w przypadku tej formuły kredytu inwestycyjnego może on wraz z innymi środkami pieniężnymi pochodzącymi z Unii Europejskiej finansować pełne 100% kosztów inwestycji.

3. Okres kredytowania.

Kredytowanie następuje w okresie od 2 do 10 lat, a więc jest wyraźnie krótsze w porównaniu z formułą Global Loan. Podobnie jak w przypadku kredytu inwestycyjnego standardowego i oferowanego w formule Global Loan, istnieje możliwość ubiegania się o karencję w spłacie kapitału na okres maksymalnie 3 lat. Skrócony okres kredytowania i karencji tworzy większe wyzwania ekonomiczne dla kredytobiorcy, ponieważ kredyt trzeba zacząć spłacać szybciej i w wyższych ratach w porównaniu z kredytem zaciągniętym w formule Global Loan w analogicznej wysokości.

Całkowity okres realizacji projektu finansowanego w formule Loan for SMEs nie może przekroczyć 3 lat.

4. Oprocentowanie i prowizje.


Walutą, w jakiej udostępniane są środki pieniężne w ramach kredytu inwestycyjnego w formule Loan for SMEs, są złote polskie (PLN). Zaangażowanie środków finansowych pochodzących z linii kredytowej Europejskiego Banku Inwestycyjnego umożliwia Bankowi Gospodarstwa Krajowego, który te kredyty oferuje, przedstawienie kredytobiorcy korzystniejszych warunków korzystania z kredytu, aniżeli w sytuacji, gdyby te środki pochodziły z środków własnych tego banku. Podobnie, jak w przypadku wcześniej omawianych innych formuł kredytu inwestycyjnego, banki często nie określają z góry stawek oprocentowania i wysokości marży, a raczej odwołują się do indywidualnych ustaleń pomiędzy kredytobiorcą a bankiem w tym zakresie.
Przypisy
Bibliografia

1. Access to finance, materiały konferencyjne sponsorowane przez World Bank’s Development Research Group and the World Bank Economic Review, Waszyngton, Marzec 2007.
2. Gregory B., Rutherford M., Oswald S., Gardiner L., An Empirical Investigation of the Growth Cycle Theory of Small Firm Financing, „Journal of Small Business Management” 2005, Vol. 43, Issue 4.
3. Innowacyjność sektora MSP w Polsce – Rządowe programy wsparcia a luka finansowa, Ernst and Young, Warszawa 2009.
4. Jędrzejczak-Gas J., Struktura kapitału w małych i średnich przedsiębiorstwach, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, nr 766, 2013.
5. Łuczka T., Determinanty struktury kapitału w małych i średnich przedsiębiorstwach, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, nr 695, 2011.
6. Łuczka T., Kapitał jako przedmiot gospodarki finansowej małego i średniego przedsiębiorstwa prywatnego. Wprowadzenie do finansów przedsiębiorstwa, Wyd. Politechniki Poznańskiej, Poznań 1997.
7. Łuczka T., Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie. Wybrane aspekty mikro- i makroekonomiczne, Wydawnictwo Naukowe PWN, Poznań–Warszawa 2001.
8. Ministerstwo Gospodarki, Trendy rozwojowe sektora MSP w ocenie przedsiębiorców w drugiej połowie 2009 r.
9. Mugler J., Betriebswirtschaftslehre der Klein- und Mittelbetriebe, Vol. 2, Springer Verlag, Wien, New York 1999.
10. PAG Uniconsult, Ocena realizacji instrumentów inżynierii finansowej w ramach NSRO 2007-2013, raport końcowy, 2013.
11. Raport o stanie sektora MSP w Polsce w 2008 r., PARP, Warszawa, 2009.
12. The SME Financing Gap. Theory and Evidence, Vol. I. OECD, 2006.
13. Szymborska-Sutton A., Pierwszy biznes: ruszają pożyczki dla absolwentów, http://www.finanse.egospodarka.pl/98886,Pierwszy-biznes-ruszaja-pozyczki-dla-absolwentow,1,63,1.html.
14. Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Raport o sytuacji banków w 2012 r., Warszawa 2013.
15. Ustawa z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej, Dz. U. nr 173, poz. 1807.
16. Ustawa z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim, Dz. U. nr 126, poz. 715.
17. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz. U. 1997 nr 140 poz. 939).
18. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. 1964 nr 16 poz. 93).
19. van der Wijst D., Financial Structure in Small Business Theory, Tests, and Applications, Springer-Verlag, Berlin-Heidelberg 1989.
20. Włodyka S., Działalność gospodarcza, [w:] System prawa handlowego, t. 1, Prawo handlowe – część ogólna, red. S. Włodyka, Warszawa 2009.

Polecane strony internetowe:

1. http://www.kalkulator-zdolnosci-kredytowej.pl/ – kalkulator zdolności kredytowej
2. www.comperia.pl/konta_osobiste - porównywarka produktów bankowych
3. http://www.porownywarkakredytow.pl/ - porównywarka kredytów
4. www.bankier.pl – portal finansowy z aktualnymi informacjami o ofercie kredytowej banków
5. www.money.pl - portal finansowy z aktualnymi informacjami o ofercie kredytowej banków
6. http://www.finanse.egospodarka.pl/ - portal finansowy z aktualnymi informacjami o ofercie kredytowej banków
7. www.totalmoney.pl – porównywarka produktów finansowych
8. http://parp.gov.pl/ - strona Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości oferującej wsparcie dla mikro i małych przedsiębiorstw przed upływem pierwszego roku prowadzenia działalności gospodarczej na projekty w dziedzinie e-biznesu.
9. http://uokik.gov.pl/faq_kredyty_pozyczki_lokaty.php - podstrona Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zawierająca odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania w odniesieniu do kredytów i pożyczek.
10. http://federacja-konsumentow.org.pl - strona Federacji Konsumentów – niezależnej organizacji pozarządowej, której celem jest ochrony konsumentów indywidualnych. Zawiera informacje o prawach konsumenta, jak również dane teleadresowe biur Federacji.
11. http://uokik.gov.pl/rzecznicy_konsumentow.php - podstrona Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przedstawiająca informacje o kompetencjach rzeczników konsumentów powoływanych do ochrony interesów konsumentów.
12. www.nbp.pl strona Narodowego Banku Polskiego przedstawiająca dane o aktualnej wysokości stopy lombardowej.
13. http://www.jeremie.com.pl/ - strona inicjatywy pozadotacyjnego wsparcia mikro, małych i średnich przedsiębiorstw JEREMIE nastawionej na finansowanie inwestycji o zwiększonym ryzyku kredytowania. JEREMIE oferuje niskooprocentowane kredyty, pożyczki, poręczenia.
14. http://www.bgk.com.pl/ - strona Banku Gospodarstwa Krajowego oferującego pożyczki dla absolwentów na założenie działalności gospodarczej oraz pełniącego rolę Menadżera sześciu Funduszy Powierniczych w ramach Inicjatywy JEREMIE.
15. www.pkobp.pl – strona internetowa banku z ofertą kredytów
16. www.pekao.com.pl – strona internetowa banku z ofertą kredytów
17. www.getinbank.pl – strona internetowa banku z ofertą kredytów
18. www.bzwbk.pl – strona internetowa banku z ofertą kredytów
19. www.citibank.pl – strona internetowa banku z ofertą kredytów
20. www.bph.pl – strona internetowa banku z ofertą kredytów