« Powrót

Podrozdział 2. Prezentacja portfolio



Gdzie i w jaki sposób prezentuje się portfolio fotograficzne?
Portfolio tradycyjne prezentuje się najczęściej na przeglądach portfolio, konkursach, wystawach i podczas bezpośrednich spotkań z klientami, kuratorami czy potencjalnymi pracodawcami. Z kolei portfolio elektroniczne zamieszczone w przestrzeni wirtualnej (na własnej stronie internetowej, serwisach zrzeszających portfolia, fotoblogach, a także we własnych e-foto książkach) podlegać będzie permanentnej ocenie każdego zainteresowanego naszą twórczością.

Prezentacja portfolio – przegląd portfolio

Czym jest przegląd portfolio?
Przegląd portfolio to najpopularniejszy sposób oceny zdjęć, często organizowany w czasie znanych festiwali fotografii w Polsce i za granicą. Do renomowanych imprez tego typu w Polsce zalicza się Fotofestiwal w Łodzi i Miesiąc Fotografii w Krakowie. Za granicą największym uznaniem cieszy się Europejski Miesiąc Fotografii odbywający się w Berlinie, Bratysławie, Budapeszcie, Lublanie, Luksemburgu, Paryżu i Wiedniu. Przegląd portfolio umożliwia fotografom indywidualne i bezpośrednie spotkania z kuratorami, krytykami, dziennikarzami, wydawcami książek i magazynów oraz właścicielami galerii. Podczas tego typu imprez fotografowie mają szansę zaprezentować swoje prace i otrzymać profesjonalne wskazówki od doświadczonych ekspertów. Spotkania takie mogą stać się pomocne przy realizacji autorskich projektów, jednak przede wszystkim są sposobem na nawiązanie kontaktów, zdobycia możliwości publikacji, rozpoczęcie współpracy i sprzedaży swoich zdjęć. Dla młodych twórców jest to doskonała okazja promocji i wejścia w obieg wystawienniczy . Spotkania te pozwalają uczestnikom na zweryfikowanie swoich umiejętności, wiedzy i sposobu prezentacji projektów. Prezentacje portfolio polegają również na rozmowach, które często kończą się propozycjami publikacji i wystaw, a niekiedy procentują otrzymaniem ciekawego zlecenia.

Uczestnicy przeglądów podczas indywidualnych spotkań z ekspertami mają szansę zaprezentować swoje prace i otrzymać wskazówki dotyczące rozwoju zawodowego i artystycznego, podpowiedzi w zakresie realizowanych projektów czy opracowania dobrego portfolio. Każda rozmowa tego typu stwarza szansę na rozpoczęcie współpracy pomiędzy fotografem i recenzentem lub reprezentowaną przez niego instytucją. Często zdarza się, że jej efektem jest indywidualna wystawa, publikacja zdjęć w magazynie fotograficznym, zaproszenie do realizacji międzynarodowego projektu lub do uczestnictwa w jednym z festiwali . Doświadczeni fotograficy i wykładowcy dzielą się swoją fachową wiedzą i pomagają wytyczyć początkującym ścieżkę rozwoju. Każdy z uczestników może liczyć na konstruktywną krytykę i profesjonalną opinię. Głównym celem spotkań, poza możliwością konfrontacji uczestników, wymianą doświadczeń, refleksji i poszerzeniem wiedzy na temat autoprezentacji, jest przede wszystkim nawiązanie kontaktów prowadzących docelowo do zorganizowania wystawy lub publikacji albumu . Dla uczestnika jest to także sposób na sprawdzenie siebie i weryfikację swoich ostatnich dokonań. Szerokie spektrum recenzentów daje możliwość spojrzenia na swoje portfolio z rożnych stron, zarówno pod kątem jego przydatności, jak i sprawdzenia tego, czy np. zastosowana przez nas technika jest poprawnie wykorzystywana i czy w pełni potrafimy się nią posługiwać.

Przeglądy portfolio organizują najczęściej:
• Festiwale fotograficzne – oferują zdecydowanie najlepsze i najciekawsze przeglądy portfolio. Podczas festiwalu w rolę ekspertów wcielają się specjalnie zaproszeni goście z kraju i zagranicy, artyści, właściciele i pracownicy agencji fotograficznych.
• Galerie – zwykle te zajmujące się sztuką współczesną i prezentujące w swoich przestrzeniach prace fotograficzne. Zazwyczaj tego typu przeglądy prowadzone są przez kuratorów odpowiedzialnych za sekcje fotografii, zdarza się także, że taki przegląd prowadzi zaproszony artysta przy okazji własnej wystawy lub inni zaproszeni goście.
• Centra sztuki i instytucje zajmujące się fotografią i promocją sztuki – podobnie jak w przypadku galerii przeglądy portfolio przeprowadzane są przez zaproszonych gości, artystów. Takie przeglądy są zazwyczaj wydarzeniem towarzyszącym wystawie jakiegoś konkretnego autora, który bazując na swoim doświadczeniu i wysokiej pozycji na rynku fotograficznym dokonuje przeglądu portfolio.
• Szkoły fotograficzne – przeglądy te zazwyczaj przyjmują charakter otwartych spotkań, na które może przyjść każdy. Na przegląd portfolio obowiązują jednak wcześniejsze zapisy. Takie spotkanie może organizować jedna szkoła, ale także może to być spotkanie, w którym udział bierze kilka szkół fotograficznych jednocześnie.
• Agencje fotograficzne – przegląd portfolio organizowany przez agencję fotograficzną ma przede wszystkim na celu wyłowienie nowych pracowników, spojrzenie na to, czym zajmują się inni twórcy.
• Fundacje, stowarzyszenia fotografików, kolektywy fotograficzne – czyli przegląd prac wykonywany przez osoby mające na co dzień do czynienia ze światem sztuki, reklamy i mediów, ale także tymi, dla których fotografia jest sposobem na spędzanie wolnego czasu. Dlatego zanim zgłosimy się na tego rodzaju przegląd portfolio, należy sprawdzić dokładnie, kto będzie oceniał nasze prace.
• Osoby prywatne – w Internecie można znaleźć mnóstwo stron należących do fotografów, którzy poza usługami fotograficznymi oferują odpłatny przegląd portfolio. Analizując takie oferty, należy zachować czujność do czasu uwiarygodnienia kompetencji reklamującego się fotografa. Najlepiej, gdy kontakt taki otrzymamy od kogoś zaufanego lub zostanie on przez nas dokładnie sprawdzony.

Jakie są główne założenia przeglądu portfolio?
Organizowane przeglądy portfolio są integralną częścią działalności artysty-fotografa. Ich uczestnicy mają możliwość zaprezentowania swojej twórczości ekspertom oraz otrzymania wskazówek dotyczących dalszego rozwoju zawodowego czy artystycznego. Spotkania tego typu mogą zaowocować realizacją wspólnych projektów czy opracowaniem dobrego portfolio. Każda taka rozmowa stwarza szansę na rozpoczęcie współpracy pomiędzy fotografem i recenzentem lub reprezentowaną przez niego instytucją.

Cele przeglądu portfolio:
• analiza warsztatu fotograficznego uczestnika;
• rzetelna analiza artystyczna prac uczestnika;
• udzielenie wskazówek, jak poruszać się po rynku fotografii (galerie, wydawnictwa, agencje), jak rozmawiać, jak i gdzie się prezentować;
• stworzenie szansy dalszego zaprezentowania prac uczestnika w formie wystawy czy albumu w galeriach fotografii w Polsce i na świecie oraz w rożnego rodzaju wydawnictwach;
• udzielenie wskazówek dotyczących dalszego rozwoju w dziedzinie fotografii;
• udzielenie odpowiedzi na nurtujące pytania dotyczące sprzętu, technik, metod prezentacji ;
• możliwość zdobycia nowych, kluczowych kontaktów;
• propagowanie idei fotografii.

Dla kogo jest przeznaczony przegląd portfolio?
Propozycja przeglądu portfolio jest kierowana do wszystkich, którzy świadomie posługują się fotograficznym medium. Studentów i absolwentów fotografii, fotografów profesjonalnych lub takich, którzy posiadają już w swoim dorobku co najmniej jedną wystawę lub publikację. Aby wziąć udział w przeglądzie, zazwyczaj wystarczy mieć na swoim koncie co najmniej jeden ukończony projekt fotograficzny. Na jego podstawie zwykle dokonywany jest wybór osób, które mają szansę wziąć udział w spotkaniach z ekspertami . Generalnie przeglądy gromadzą ludzi, którzy planują swoją karierę związać z tego rodzaju działalnością artystyczną, mają wizję własnej przyszłości lub dopiero poszukują własnej drogi twórczej. Przegląd portfolio kierowany jest do wszystkich tych osób, które są otwarte na krytykę i potrafią twórczo wykorzystywać uzyskane w jego trakcie wskazówki i porady.

Co zyskuje recenzent?
Każde takie spotkanie jest zawsze inspirujące dla obu stron. Recenzenci zyskują przede wszystkim szansę nawiązania kontaktów z młodymi, nieznanymi jeszcze fotografami. Podczas przeglądów odkrywają nowe „talenty”, tworzą koncepcje wystaw i rozpoczynają współpracę z innymi ośrodkami fotograficznymi .
Co można zyskać, uczestnicząc w przeglądzie portfolio:
• sprawdzenie swoich możliwości i siebie,
• bezpośredni kontakt z ekspertami,
• uzyskanie wskazówek i porad,
• szersze spojrzenie na własne fotografie,
• poznanie jednego ze sposobów prezentacji własnego portfolio,
• zwiększenie szans na to, że fotografie się spodobają,
• kontakty z innymi,
• wskazówki i porady od ekspertów z różnorodnym doświadczeniem i wykształceniem,
• szansę zaprezentowania swoich prac kuratorom i edytorom, co może zaowocować:
– indywidualnymi wystawami,
– włączeniem w wystawy zbiorowe,
– zaproszeniem do realizacji międzynarodowych projektów,
– publikacją zdjęć w magazynach fotograficznych,
– znalezieniem galerii reprezentującej,
– wydaniem własnego albumu,
– zaproszeniem do uczestnictwa w festiwalach fotografii,
– sprzedażą zdjęć prywatnym kolekcjonerom i kolekcjom muzealnym.
• większą szansę na promocję własnej twórczości,
• kontakty z innymi fotografami biorącymi udział w przeglądzie,
• możliwość zapoznania się z międzynarodowym rynkiem sztuki i z zasadami nim rządzącymi,
• poznanie nauczycieli rożnych szkół – co może być pomocne, gdy planuje się dalszą edukację,
• pomoc w opracowaniu dobrego portfolio,
• wskazówki dotyczące dalszej pracy, rozwoju artystycznego i zawodowego ,
• niektóre z przeglądów portfolio zawierają w swojej formule coś na kształt castingu.

Eksperci spośród wszystkich prezentowanych prac wybierają ich zdaniem najlepsze. Zdarza się, że wybór pada na kilka prac, które biorą następnie udział w wystawie, bądź wyróżniony zostaje tylko jeden uczestnik przeglądu portfolio, któremu organizator zapewnia sfinansowanie i zorganizowanie wystawy, a także wydanie katalogu jego prac.

Co należy zrobić, aby dostać się na przegląd portfolio?
Informacji o organizowanych przeglądach portfolio najlepiej szukać w Internecie, na portalach fotograficznych, blogach. Warto śledzić w mediach społecznościowych fan page galerii, szkół i festiwali fotograficznych czy subskrybować newslettery. Jednym słowem, należy być na bieżąco ze światem fotografii.

W kwestii formalnej, aby wziąć udział w przeglądzie portfolio należy przejść jeszcze kilka kroków. Organizator danego przeglądu wymaga przede wszystkim przesłania zdjęć, zazwyczaj za pośrednictwem Internetu. Prace muszą być przygotowane według konkretnych kryteriów zawartych w regulaminie przeglądu. Przed ich wysłaniem należy zwrócić szczególną uwagę na wymiary, rozdzielczość i to, czy są zapisane w wymaganym formacie (najczęściej JPG). Wszystkie te parametry muszą być zgodne z regułami określonymi przez organizatora. Ważne jest, aby wysyłane fotografie były poprawnie opisane i podpisane imieniem i nazwiskiem. Do wysyłanego materiału wizualnego należy dołączyć formularz zgłoszeniowy, zawierający niezbędne informacje o sobie i przesłanych fotografiach. Jest to zazwyczaj skrócona wersja BIO i Artist Statement. Zazwyczaj należy formalnie zaakceptować regulamin. W przypadku odpłatnych przeglądów portfolio dołącza się też potwierdzenie dokonania wpłaty na konto organizatora. Czasami wystarczy takie potwierdzenie przynieść ze sobą w dniu przeglądu, aby pokazać je któremuś z opiekunów przeglądu. Jeżeli istnieje taka możliwość, w formularzu zgłoszeniowym należy zamieścić informację, z którym z recenzentów chciałoby się skonsultować swoje dotychczasowe dokonania. Przeważnie jest tak, że liczba miejsc na przeglądzie jest ograniczona, dlatego też organizator zastrzega sobie prawo skontaktowania się indywidualnie z wytypowanymi osobami.

Jak przygotować się do przeglądu portfolio?
Podczas przeglądu portfolio oceniane są nie tylko prace, ale także sam fotograf. Recenzenci zwracają uwagę na to, czy artysta w sposób poważny podchodzi do spotkania i czy wie, co chce osiągnąć? Czy ma szansę, aby zaistnieć na rynku sztuki i przede wszystkim, czy jest wart tego, żeby go reprezentować? .

Musisz wiedzieć, co chcesz powiedzieć
Każda pojedyncza sesja portfolio trwa ok. 20 minut, dlatego bardzo ważne jest, żeby już wcześniej dobrze się do niej przygotować i zaplanować, co się chce pokazać i powiedzieć. Przed rozmową powinno się przemyśleć kilka kwestii. Najważniejsze to, czego oczekujesz, uczestnicząc w przeglądzie portfolio? Czy potrzebujesz konsultacji i merytorycznych porad specjalistów? Czy liczysz na wystawienie swoich zdjęć, wydanie ich w formie albumu, czy opublikowanie
w magazynie fotograficznym? .

Przygotuj się na pytania specjalistów, np.:
• Jakie były założenia projektu?
• Dlaczego ten temat/technika/sposób prezentacji?
• Gdzie chcesz zaprezentować swoje fotografie?
• W jaki sposób chcesz zaprezentować prace?
• Nad czym obecnie pracujesz?
• Jakie jest twoje przygotowanie/doświadczenie w dziedzinie fotografii?
• Jakie prace ostatnio zrobiły na tobie wrażenie?
• Jaki kierunek w sztuce jest ci bliski?
• Co cię inspiruje?

Rozmowa z każdym recenzentem na pewno potoczy się inaczej, warto jednak przemyśleć, jakie ogólne pytania chciałoby się zadać i czego chciałoby się dowiedzieć .


Selekcja zdjęć i przygotowanie portfolio
• Należy bardzo dokładnie przemyśleć formę, liczbę i kolejność zdjęć, które będą prezentowane – dobre portfolio powinno być spójne i dawać wyraźny obraz pracy i wizji twórczej.
• Recenzenci niemal zawsze chcą oglądać serie zdjęć – nie wolno pokazywać pojedynczych fotografii.
• Jeśli posiada się więcej niż jedną serię zdjęć, do prezentacji trzeba wybrać najlepszą; pozostałe można mieć jednak ze sobą, aby pokazać, jeśli recenzent o nie zapyta.
• Jeśli nie ma się żadnej serii, warto wyselekcjonować zdjęcia tak, aby tworzyły spójną narrację.
• Należy przemyśleć dokładnie, według jakiego klucza wybiera się zdjęcia – zła selekcja zdjęć często odbierana jest jako brak profesjonalizmu i świadomości twórczej .
• Prezentowane projekty nie zawsze muszą być skończone – czasem warto zaprezentować kilka zdjęć z dopiero co rozpoczętej serii i dodać komentarz .
• W trakcie przeglądu prezentujemy maksymalnie 10-15 zdjęć w serii.
• Pokazywane formaty powinny być oryginalne, jeśli takowych brak, wystarczą wglądówki.
• Gdy idziemy na przegląd portfolio z zamiarem prezentacji zdjęć
w wersji elektronicznej, powinniśmy zabrać ze sobą swojego laptopa czy tablet – organizatorzy nie zawsze zapewniają komputery albo projektory .
• Należy dobrze zabezpieczyć swoje prace: odbitki ułożyć w odpowiednim pudełku, katalogu, teczce lub segregatorze, które będą na tyle wytrzymałe, aby nie zniszczyły się podczas transportu i dobrze chroniły zdjęcia.
• Gdy posiada się już np. własny album z fotografiami, warto go mieć ze sobą podczas spotkania .

O tym lepiej nie zapominać
• Wizytówka – oprócz standardowo umieszczanych danych warto na wizytówce umieścić jedno z własnych zdjęć – recenzent łatwiej będzie mógł skojarzyć prace z osobą; nie zapomnij o adresie własnej strony internetowej i adresie mailowym – to zdecydowanie najprostszy sposób, w jaki ludzie mogą się z nami skontaktować .
• Notatnik, w którym na bieżąco będzie można zapisać numery telefonów, adresy mailowe i wskazówki, które padną podczas rozmowy.
• Płyta CD/DVD z nagranym portfolio (BIO, Art Resume, Artist Statement, galeria zdjęć) – nie należy zostawiać płyty ze swoimi zdjęciami wszystkim recenzentom. Przed jej wręczeniem warto zapytać, kto byłby nimi zainteresowany.

Wybór eksperta
Zwykle nie ma możliwości spotkania się ze wszystkimi recenzentami. Dlatego też powinno się bardzo uważnie wybrać ekspertów, z którymi chce się porozmawiać. Organizatorzy portfolio zawsze przygotowują krótkie informacje o każdym
z ekspertów biorących udział w tego typu imprezie, w których powinny się znaleźć informacje dotyczące: doświadczenia zawodowego, typu fotografii, jaką jest zainteresowany i pomocy, jakiej może udzielić fotografom . Zanim zdecydujemy, z kim chcielibyśmy się spotkać, warto uważnie przeczytać biografie, postarać się także zdobyć dodatkową wiedzę na temat recenzentów, sprawdzić jak wyglądają ich zdjęcia, zrealizowane przez nich projekty i wystawy, w których brali udział. Cenną informacją jest też to, z którymi instytucjami współpracowali czy które z nich reprezentowali. Pomoże to wybrać odpowiednią osobę. Ważne jest, aby spotkać się z ludźmi, którzy mogliby udzielić nam wsparcia i zainteresować tym, co się im prezentuje.

Podczas przeglądu portfolio:
• nie można się spóźniać (banalne, ale niezmiernie ważne),
• nie należy przekraczać wyznaczonego czasu,
• nie powinno się mówić zbyt długo, wystarczy opowiedzieć krótko o sobie i swoim doświadczeniu z fotografią, komentarz słowny ma być tylko dodatkiem do zdjęć ,
• nie zaczyna się prezentacji słabymi zdjęciami, na początek pokazujemy tylko te najlepsze z całej serii, kończy się też najlepszymi (zob.: Budowanie portfolio – część wizualna),
• warto już na początku rozmowy jasno zakomunikować ekspertowi, czego się oczekuje od spotkania – pozwoli to na otrzymanie odpowiednich wskazówek,
• można zostawić wizytówkę, jeśli ekspert wyrazi zgodę również płytę CD/DVD ze swoim portfolio,
• warto zdobyć dane kontaktowe do ekspertów.

Po przeglądzie portfolio:
• warto spisać najważniejsze wskazówki, które się otrzymało w trakcie spotkań z ekspertami,
• dobrze jest spokojnie przemyśleć i przeanalizować wszystkie usłyszane uwagi i sugestie, spojrzeć raz jeszcze na swoje prace krytycznym okiem,
• kilka dni po przeglądzie można wysłać do recenzentów maila z podziękowaniem za spotkanie i wskazówki ,
• należy stosować się do otrzymanych wskazówek.

Proponowany sposób prezentacji własnego portfolio umożliwia bezpośrednie spotkanie z wieloma ekspertami z całego świata, dzięki czemu zyskujemy obiektywne spojrzenie osoby z zewnątrz, krytyczną (ale nie krytykancką) ocenę własnych prac i odpowiedź na pytanie: co dalej? Niejednokrotnie jest to moment przełomowy, który pozwala na bardziej świadome i ciekawsze fotografowanie.

Prezentacja portfolio – konkursy fotograficzne
Konkursy fotograficzne, organizowane z bardzo dużą częstotliwością, zróżnicowane tematycznie i według poziomu, to interesująca alternatywa prezentacji i promocji własnego portfolio dla przeglądów portfolio odbywających się zazwyczaj jedynie jako wydarzenie towarzyszące większym festiwalom. Coraz częściej konkursy fotograficzne organizowane są przez najróżniejsze firmy, które w ramach swoich działań marketingowo-PR-owskich wychodzą bezpośrednio do przedstawicieli branży kreatywnych. Tego rodzaju narzędzie promocji służy ocieplaniu własnego wizerunku. Często w jury takiego konkursu zasiada niejeden uznany fotograf, który ustala ostatecznie werdykt. Udział w tego typu imprezach branżowych może zaowocować perspektywą uczestnictwa w wystawie pokonkursowej. Daje też sposobność bycia dostrzeżonym przez szersze grono specjalistów. Niejednokrotnie wystawy wieńczone są katalogami, w których oprócz opublikowanych fotografii znajduje się jeszcze nota o ich autorze. W związku z bardzo mocnym udziałem Internetu w promocji fotografii wyniki konkursów i ich szersze opisy zamieszczane są na portalach branżowych czy blogach prowadzonych przez fotografów, a relacje z najciekawszych konkursów fotograficznych niejednokrotnie pojawiają się także na głównych portalach informacyjnych oraz w tradycyjnej prasie.

Jak znaleźć odpowiedni dla siebie konkurs fotograficzny?
Najprostszym rozwiązaniem jest stałe śledzenie informacji umieszczanych na portalach fotograficznych. Informują one o konkursach zarówno polskich, jak
i zagranicznych. Niektóre z nich to:
http://www.fotopolis.pl/,
http://www.szerokikadr.pl/,
http://www.swiatobrazu.pl/.

Ogłoszenia konkursowe publikowane są także na stronach, które funkcjonują stricte jako bazy konkursów fotograficznych, np.:
http://www.konkursfotograficzny.info/,
http://dcamera.pl/aktyalne-konkursy-fotograficzne.html,
http://konkursy-fotograficzne.pl/index.php, http://www.sledzimykonkursy.pl/index.php/category/konkursy-fotograficzne.

Portale te zbierają informacje o wszelkiego rodzaju konkursach fotograficznych, zarówno tych organizowanych przez branżę artystyczną, jak i tych spoza niej. Znajdzie się tam każdy organizowany w Polsce konkurs, który w swojej nazwie zawiera przymiotnik „fotograficzny” i w którym udział wymaga przesłania wykonanych przez siebie zdjęć. Portale te dzięki podziałowi na kategorie i podkategorie umożliwiają wyszukanie konkursu według tematyki czy techniki, ale także według poziomu zaawansowania fotografa i jego wieku.

Jak zgłosić swoje prace na konkurs fotograficzny?
Każdy z organizatorów konkursu określa wytyczne, które powinien spełnić fotograf chcący wziąć udział w konkursie. Zazwyczaj jest to, analogiczne do przeglądów portfolio, konieczność wysłania drogą mailową lub pocztą tradycyjną wytypowanych zdjęć. Do prac dołączane jest Art Resume (niejednokrotnie wystarcza skrócone BIO) i Artist Statement. Dodatkowym wymogiem jest wypełnienie formularza zgłoszeniowego i akceptacja regulaminu konkursu.

Regulamin konkursu
Warto przed podjęciem decyzji związanej z udziałem w każdym konkursie dokładnie zapoznać się z jego regulaminem. Najistotniejsze dla każdego fotografa kwestie dotyczą praw autorskich . Często organizatorzy zastrzegają, iż wszystkie fotografie, które zostaną dostarczone na konkurs, stają się ich własnością. W efekcie umożliwia to im ich późniejsze wykorzystywanie w dowolnym celu, oczywiście już bez wiedzy autora.

Zgoda na rozpowszechnianie wizerunku – prawo autorskie dla fotografa
W przypadku, gdy wytypowane zdjęcia na dany konkurs są portretami bądź przedstawiają twarze osób innych niż autora, warto upewnić się, że widniejące na nich osoby nie będą miały nic przeciwko temu, aby ich wizerunek był prezentowany przed szerszą publicznością. W tym celu należy je przede wszystkim poinformować i zapytać o zgodę, czasami warto zabezpieczyć się również pisemnym potwierdzeniem.

Forma udzielenia zgody
Zasadniczo zezwolenie na rozpowszechnianie wizerunku może mieć dowolną formę – w tym ustną. Za chwilę jednak przekonamy się, iż sama zasada pozwalająca na udzielenie zgody w dowolnej formie nie wystarcza – i że warto stosować, kiedy tylko to jest możliwe, formę pisemną. Należy zatem pamiętać, iż mimo, że zezwolenie na wykorzystanie wizerunku nie musi mieć dla swej ważności formy pisemnej – dla celów dowodowych bezpiecznie jest sporządzić odpowiedni dokument i uzyskać podpis osoby udzielającej zgody .

Jak przygotować pismo udzielające zgody na wykorzystanie wizerunku?
Przede wszystkim należy w nim wskazać, kto, gdzie i kiedy będzie rozpowszechniał wizerunek – określamy zatem zarówno miejsce prezentacji, jak i jego czas oraz informację, kto konkretnie będzie ten wizerunek rozpowszechniał. Jeśli jest to konkurs, należy mieć zgodę na ewentualną prezentację zdjęcia podczas wystawy pokonkursowej, publikacji katalogu w Internecie i prasie. Jeżeli zdjęciu będzie towarzyszył komentarz, powinniśmy go uzgodnić z osobą przedstawianą na fotografii. Istotne jest też, aby w przypadku, w którym wizerunek osoby udzielającej zgody będzie sąsiadował z innymi wizerunkami czy zdjęciami, w szczególności jeśli mają to być materiały kontrowersyjne, zgoda obejmowała informację o tym fakcie .

Zezwolenia na rozpowszechnianie wizerunku nie jest wymagane, gdy na fotografii znajdują się:
• Osoby powszechnie znane, jeżeli wizerunek wykonano w związku z pełnieniem przez nie funkcji publicznych, w szczególności politycznych, społecznych, zawodowych.
• Osoby stanowiące jedynie szczegół całości, takiej jak zgromadzenie, krajobraz, publiczna impreza .

Wygrałem konkurs. Kwestie podatkowe.
Nagrody w konkursach, zwłaszcza tych organizowanych przez przedsiębiorstwa i firmy, stają się coraz bardziej atrakcyjne. Jeśli udział w konkursie zakończy się wygraną, warto sprawdzić, na jakich prawach i z jakich przepisów podatkowych należy skorzystać, a także jakie dodatkowe czynności powinno się wykonać proporcjonalnie do jakości i wartości wygranej. Przede wszystkim powinniśmy zwrócić uwagę na zapis art. 21, ust. 1 pkt 68 Ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który zwalnia od podatku dochodowego wartość wygranych w konkursach i grach organizowanych i emitowanych (ogłaszanych) przez środki masowego przekazu (prasa, radio i telewizja) oraz konkursach z dziedziny nauki, kultury, sztuki, dziennikarstwa i sportu (konkursy fotograficzne bezsprzecznie możemy zaliczyć do jednej z wymienionych kategorii), a także nagród związanych ze sprzedażą premiową – jeżeli jednorazowa wartość tych wygranych lub nagród nie przekracza kwoty 760 zł. Przy nagrodach o wartości do 760 zł sprawa wydaje się stosunkowo prosta. Nagrody zwolnione są od podatku. Pojawiają się jednak dodatkowe pytania: czy konkurs fotograficzny ogłoszony na stronie internetowej jest konkursem ogłoszonym przez środki masowego przekazu? I kolejne – w jaki sposób ustalić wartość pieniężną wygranej, którą stanowi jakiś przedmiot (towar?) . Odpowiedzi udziela wprost Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych. Stanowi ona, iż wartość pieniężną świadczeń w naturze określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania . Oznacza to, iż w przypadku, gdy nagrodą będzie np. nowy plecak, jego wartość możemy ustalić w oparciu o ceny stosowane w obrocie – pomocne tu będą liczne porównywarki cen, w których znajdziemy ceny stosowane przez sklepy handlujące danym asortymentem, a więc przez podmioty stosujące (co do zasady) ceny rynkowe.

Gdy wartość nagrody przekracza 760 PLN
Art. 30, ust. 1, pkt. 2 Ustawy o o podatku dochodowym od osób fizycznych mówi, iż z tytułu wygranych w konkursach, grach i zakładach wzajemnych lub nagród związanych ze sprzedażą premiową, uzyskanych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, z zastrzeżeniem art. 21, ust. 1, pkt 6, 6a i 68 , organizator pobiera podatek zryczałtowany w wysokości 10% wygranej lub nagrody. Organizatorzy konkursów fotograficznych, którzy wydają (wypłacają) nagrody niekorzystające ze zwolnienia od podatku, powinni więc pobrać od zwycięzcy zryczałtowany podatek, a na koniec roku sporządzić zbiorczą deklarację PIT-8AR. Zwycięzcy otrzymujący nagrody nie wykazują w zeznaniu rocznym dochodów z uzyskanych nagród i nie łączą ich z dochodami z innych źródeł. Reasumując, jeśli wartość wygranej przekroczy kwotę 760 zł, to zwolnienie przestaje obowiązywać i nagrodę należy opodatkować na zasadach ogólnych .


Prezentacja portfolio – wystawy fotograficzne
Uczestnictwo w wystawach to doskonały sposób, aby zaprezentować swoje portfolio. Na początku kariery fotografa sposobność do brania udziału w takich przedsięwzięciach może nie być zbyt duża. Istnieje kilka sposobów, które umożliwiają branie udziału w wystawach już na początku drogi twórczej. Opłaca się przynależeć do grup, kół zainteresowań, stowarzyszeń, kolektywów fotograficznych, które prężnie działają i również zajmują się działalnością wystawienniczą. W dobie Internetu nie stanowi trudności wyszukanie grupy, z którą chciałoby się współpracować, realizować wspólne projekty tematyczne i wieńczyć je wystawami. Oczywiście te wystawy nie muszą odbywać się w renomowanych galeriach sztuki czy muzeach. Działa coraz więcej oddolnych inicjatyw, które działając poza głównym obiegiem, wykonują interesujące projekty, a efekty swojej pracy prezentują w różnorodnych przestrzeniach wystawienniczych. Jakkolwiek najważniejsze jest, aby pokazać własne fotografie i umożliwić ich odbiór innym. Nierzadko kuratorzy właśnie wśród takich miejsc poszukują młodych, interesujących artystów ze świeżym spojrzeniem na fotograficzne medium i jego możliwości.

Prezentacja portfolio – spotkanie z kuratorem/klientem/przyszłym pracodawcą
Każdy fotograf na pewno chciałby, aby jego portfolio było oglądane przez profesjonalistów, a pokazując je, pragnie zrobić to jak najlepiej. Bezpośrednie spotkania z kuratorem/klientem/przyszłym pracodawcą, mające na celu prezentację portfolio wiążą się również z odpowiednim przygotowaniem ze strony fotografa. Zanim dojdzie do spotkania, w większości przypadków odbywa się to według następującej kolejności: wysłanie e-portfolio mailem, otrzymanie odpowiedzi zwrotnej o terminie spotkania, spotkanie, informacja zwrotna.

Jak zaprezentować swoje portfolio w e-mailu?Na pewno nie mogą to być prace zamieszczone w załączniku. Można ewentualnie wkleić 2-3 najlepsze fotografie w treści maila. Jednakże zalecane jest przesłanie linku z adresem URL kierującego bezpośrednio do portfolio, którym chcemy zainteresować odbiorcę. To, czy będzie to portfolio prezentowane na własnej stronie WWW, czy na platformie zrzeszającej portfolia, plik PDF, czy e-książka fotograficzna, nie ma większego znaczenia. Ważne, aby to, co zostanie wysłane, było przygotowane doskonale i bez zarzutów, a forma prezentacji była czytelna i umożliwiała ogląd bez zbędnych utrudnień .

Gdy pierwszy krok zostanie wykonany i zaproponowane prace zainteresują oglądającego, przychodzi czas na spotkanie „na żywo”. Na takie spotkanie powinno się mieć przygotowane portfolio w wersji drukowanej, „tradycyjnej” zawierające wszystkie składowe opisane w pierwszej części artykułu: BIO, Art resume/CV kreatywne, Artist Statement i teczkę ze zdjęciami.
Przypisy
Bibliografia
Podatek dochodowy od osób fizycznych, Baza Aktów Prawnych, Dz. U. z 2010 r., nr 51, poz. 307.
Źródła internetowe:
1. http://www.fotofestiwal.com/2010_pliki/PRZEWODNIK_portfolio%20sztuka%20autoprezentacji_08.pdf, [odczyt z 25.11.2013]
2. https://sites.google.com/site/fotoartfestivalpl/v-fotoartfestival-2013/przeglad-portfolio, [odczyt z 25.11.2013]
3. http://www.fotofestiwal.com/2012/program/blok-edukacja/przeglad-portfolio,/ [odczyt z 25.11.2013]
4. http://www.fotofestiwal.com/2012/wp- content/uploads/2012/03/portfolio_przewodnik_2012.pdf, [odczyt z 25.11.2013]
5. http://www.swiatobrazu.pl/kategoria,poradnik, [odczyt z 25.11.2013]
6. http://www.swiatobrazu.pl/zgoda-na-rozpowszechnianie-wizerunku-prawo-autorskie-dla-fotografa-20425.html, [odczyt z 25.11.2013]
7. http://www.podatki.biz/sn_autoryzacja/logowanie.php5/artykuly/13_15061.htm?idDzialu=13&idArtykulu=15061, [odczyt z 25.11.2013]
8. http://www.podatki.biz/sn_autoryzacja/logowanie.php5/artykuly/4_10640.htm?idDzialu=4&idArtykulu=10640, [odczyt z 25.11.2013]
9. http://pl.wikipedia.org/wiki/Prawo_autorskie,http://www.fotopolis.pl/index.php?n=5793. [odczyt z 25.11.2013]